www-commits
[Top][All Lists]
Advanced

[Date Prev][Date Next][Thread Prev][Thread Next][Date Index][Thread Index]

www/philosophy motivation.pl.html


From: Wojciech Kotwica
Subject: www/philosophy motivation.pl.html
Date: Mon, 10 Apr 2006 06:35:40 +0000

CVSROOT:        /webcvs/www
Module name:    www
Branch:         
Changes by:     Wojciech Kotwica <address@hidden>       06/04/10 06:35:40

Modified files:
        philosophy     : motivation.pl.html 

Log message:
        formatting

CVSWeb URLs:
http://cvs.savannah.gnu.org/viewcvs/www/www/philosophy/motivation.pl.html.diff?tr1=1.8&tr2=1.9&r1=text&r2=text

Patches:
Index: www/philosophy/motivation.pl.html
diff -u www/philosophy/motivation.pl.html:1.8 
www/philosophy/motivation.pl.html:1.9
--- www/philosophy/motivation.pl.html:1.8       Mon Apr 10 06:28:53 2006
+++ www/philosophy/motivation.pl.html   Mon Apr 10 06:35:38 2006
@@ -6,7 +6,7 @@
 <title>Badania wskazuj±, ¿e nagrody czêsto nie s± czynnikiem motywuj±cym
                - Projekt GNU - Free Software Foundation (FSF)</title>
        <meta http-equiv="content-type" content='text/html; charset=iso-8859-2' 
/>
-       <link rel="stylesheet" type="text/css" href="/gnu.pl.css" />
+       <link rel="stylesheet" type="text/css" href="/gnu.css" />
        <link rev="made" href="mailto:address@hidden"; />
        <link rev="translated" href="mailto:address@hidden"; />
    <!-- transl.: Piotr Podobiñski -->
@@ -19,7 +19,7 @@
 <h2>Badania wskazuj±, ¿e nagrody czêsto nie s± czynnikiem motywuj±cym</h2>
 <h3>Kreatywno¶æ i wewnêtrzna motywacja zanikaj±, je¿eli zadanie jest 
wykonywane dla&nbsp;korzy¶ci</h3>
 <p>
-Dla Boston Globe napisa³ Alfie Kohn (przedrukowane za zgod± autora z Boston 
Globe, nr&nbsp;z&nbsp;19&nbsp;stycznia 1987. Dziêki uprzejmo¶ci autora w roku 
2003 udzielone zosta³y tak¿e prawa do t³umaczeñ).</p>
+Dla Boston Globe napisa³ Alfie Kohn (przedrukowane za zgod± autora z Boston 
Globe, nr&nbsp;z&nbsp;19&nbsp;stycznia 1987. Dziêki uprzejmo¶ci autora 
w&nbsp;roku 2003 udzielone zosta³y tak¿e prawa do t³umaczeñ).</p>
 
 <p>
 <a href="/graphics/philosophicalgnu.pl.html">
@@ -51,19 +51,19 @@
 Szereg badañ wskazuje, ¿e wewnêtrzne zainteresowanie zadaniem (tj. poczucie, 
¿e co¶ jest samo z&nbsp;siebie warte zrobienia) zazwyczaj obni¿a siê, je¶li 
jest siê za nie wynagradzanym. 
 </p>
 <p>
-Je¿eli nagroda &ndash; pieni±dze, wyró¿nienie, pochwa³a, czy zwyciêstwo 
w&nbsp;konkursie&nbsp;&ndash; zaczyna byæ postrzegana jako motor dzia³ania, 
wtedy samo dzia³anie staje siê mniej satysfakcjonuj±ce. 
+Je¿eli nagroda &mdash; pieni±dze, wyró¿nienie, pochwa³a, czy zwyciêstwo 
w&nbsp;konkursie&nbsp;&mdash; zaczyna byæ postrzegana jako motor dzia³ania, 
wtedy samo dzia³anie staje siê mniej satysfakcjonuj±ce. 
 </p>
 <p>
 Za wyj±tkiem niektórych behawiorystów, którzy poddaj± w&nbsp;w±tpliwo¶æ samo 
istnienie wewnêtrznej motywacji, wnioski te s± obecnie akceptowane przez 
wiêkszo¶æ psychologów. Sugeruj± one mo¿liwo¶æ, ¿e niezamierzenie zduszamy 
zainteresowanie i&nbsp;zniechêcamy innowacyjnych pracowników, uczniów 
i&nbsp;artystów.
 </p>
 <p>
-Stwierdzenie, ¿e nagrody mog± nie¶æ ze sob± negatywne skutki, oparte jest na 
ró¿norodnych badaniach, które wskazuj± na takie fakty jak: szanse, ¿e ma³e 
dzieci które by³y nagradzane za rysowanie bêd± to robiæ dalej z w³asnej 
inicjatywy, s± mniejsze ni¿ przypadku tych, które robi³y to tylko dla zabawy. 
Nastolatkowie, którym zaoferowano nagrodê za grê w&nbsp;s³ówka, cieszyli siê 
ni± mniej i&nbsp;radzili sobie gorzej ni¿ ci, którym nagród nie oferowano. 
Pracownicy, którzy s± chwaleni za spe³nienie oczekiwañ prze³o¿onego, wykazuj± 
spadek motywacji. 
+Stwierdzenie, ¿e nagrody mog± nie¶æ ze sob± negatywne skutki, oparte jest na 
ró¿norodnych badaniach, które wskazuj± na takie fakty jak: szanse, ¿e ma³e 
dzieci które by³y nagradzane za rysowanie bêd± to robiæ dalej z&nbsp;w³asnej 
inicjatywy, s± mniejsze ni¿ przypadku tych, które robi³y to tylko dla zabawy. 
Nastolatkowie, którym zaoferowano nagrodê za grê w&nbsp;s³ówka, cieszyli siê 
ni± mniej i&nbsp;radzili sobie gorzej ni¿ ci, którym nagród nie oferowano. 
Pracownicy, którzy s± chwaleni za spe³nienie oczekiwañ prze³o¿onego, wykazuj± 
spadek motywacji. 
 </p>
 <p>
 Profesor psychologii na Uniwersytecie Brandeis, Theresa Amabile, jest autork± 
znacznej czê¶ci badañ nad kreatywno¶ci± i&nbsp;motywacj±. W&nbsp;opublikowanych 
w&nbsp;ubieg³ym roku wynikach jej najnowszych badañ zrelacjonowany zosta³ 
eksperyment przeprowadzony na uczniach podstawówek i&nbsp;¶rednich. Obie grupy 
poproszono o&nbsp;stworzenie zabawnych kola¿y. Ma³e dzieci poproszono równie¿ 
o&nbsp;wymy¶lanie historyjek. 
 </p>
 <p>
-Najmniej kreatywne projekty, co ocenia³o kilku nauczycieli, wykonali 
uczniowie, z&nbsp;którymi umówiono siê na nagrody. W&nbsp;opinii Amabile: 
&bdquo;Mo¿liwe jest, ¿e zlecona praca bêdzie z&nbsp;regu³y mniej twórcza ni¿ 
ta, która jest wykonywana z czystego zainteresowania&rdquo;.
+Najmniej kreatywne projekty, co ocenia³o kilku nauczycieli, wykonali 
uczniowie, z&nbsp;którymi umówiono siê na nagrody. W&nbsp;opinii Amabile: 
&bdquo;Mo¿liwe, ¿e zlecona praca bêdzie z&nbsp;regu³y mniej twórcza ni¿ ta, 
która jest wykonywana z&nbsp;czystego zainteresowania&rdquo;.
 </p>
 <p>
 W roku 1985 Amabile poprosi³a 72 studentów literatury na Uniwersytecie 
Brandeis i&nbsp;na Uniwersytecie Bostoñskim o&nbsp;napisanie wiersza. Nastêpnie 
niektórzy ze studentów otrzymali listê motywacji zewnêtrznych sk³aniaj±cych do 
pisania, takich jak wywieranie wra¿enia na nauczycielach, zarabianie pieniêdzy, 
czy dostanie siê na studia, zostali przy tym poproszeni o&nbsp;przemy¶lenie 
swojej w³asnej twórczo¶ci pod k±tem tych powodów. Inni otrzymali listê 
motywacji wewnêtrznych: przyjemno¶æ czerpana z&nbsp;zabawy ze s³owami, 
satysfakcja zwi±zana z&nbsp;wyra¿aniem siebie, i&nbsp;tak dalej. Trzecia grupa 
nie otrzyma³a ¿adnej listy. Nastêpnie wszyscy zostali poproszeni 
o&nbsp;napisanie czego¶ jeszcze.
@@ -76,40 +76,40 @@
 Inne badania wskazuj± ponadto, ¿e bynajmniej nie tylko arty¶ci s± poddani temu 
efektowi.
 </p>
 <p>
-W jednym z eksperymentów, uczennice pi±tych i szóstych klas radzi³y sobie 
znacznie gorzej z&nbsp;udzielaniem korepetycji m³odszym dzieciom, je¿eli w 
zamian obiecano im bilety do kina. James Gabarino, obecnie szef Instytutu 
Eriksona Zaawansowanych Badañ nad Rozwojem Dzieci, wykaza³ w swoim badaniu, ¿e 
korepetytorzy pracuj±cy dla nagrody potrzebowali wiêcej czasu na przekazanie 
swoich pomys³ów, ³atwiej ulegali frustracji i&nbsp;ogólnie radzili sobie gorzej 
ni¿ ci, którzy nie byli nagradzani.
+W jednym z eksperymentów, uczennice pi±tych i szóstych klas radzi³y sobie 
znacznie gorzej z&nbsp;udzielaniem korepetycji m³odszym dzieciom, je¿eli 
w&nbsp;zamian obiecano im bilety do kina. James Gabarino, obecnie szef 
Instytutu Eriksona Zaawansowanych Badañ nad Rozwojem Dzieci, wykaza³ 
w&nbsp;swoim badaniu, ¿e korepetytorzy pracuj±cy dla nagrody potrzebowali 
wiêcej czasu na przekazanie swoich pomys³ów, ³atwiej ulegali frustracji 
i&nbsp;ogólnie radzili sobie gorzej ni¿ ci, którzy nie byli nagradzani.
 </p>
 <p>
 Przytoczone odkrycia poddaj± w w±tpliwo¶æ powszechne przekonanie, ¿e pieni±dze 
s± skutecznym, a&nbsp;nawet niezbêdnym sposobem motywowania. Kwestionuj± one 
równie¿ przyjmowane przez behawiorystów za³o¿enie, ¿e ka¿de dzia³anie, je¿eli 
jest nagradzane, bêdzie podejmowane czê¶ciej. Amabile twierdzi, ¿e jej badania 
&bdquo;definitywnie obalaj± pogl±d, jakoby twórczo¶æ mog³a podlegaæ 
warunkowaniu sprawczemu&rdquo;.
 </p>
 <p>
-Jednak Kenneth McGraw, profesor psychologii na Uniwersytecie Mississippi, 
przestrzega, ¿e nie oznacza to uniewa¿nienia dorobku behawiorystów. 
&bdquo;Podstawowe zasady wzmocnienia i&nbsp;nagradzania niew±tpliwie 
obowi±zuj±, jednak¿e w ograniczonym kontek¶cie&rdquo;&nbsp;&ndash; 
tzn.&nbsp;ograniczaj± siê do zadañ niezbyt interesuj±cych. 
+Jednak Kenneth McGraw, profesor psychologii na Uniwersytecie Mississippi, 
przestrzega, ¿e nie oznacza to uniewa¿nienia dorobku behawiorystów. 
&bdquo;Podstawowe zasady wzmocnienia i&nbsp;nagradzania niew±tpliwie 
obowi±zuj±, jednak¿e w&nbsp;ograniczonym kontek¶cie&rdquo;&nbsp;&mdash; 
tzn.&nbsp;ograniczaj± siê do zadañ niezbyt interesuj±cych. 
 </p>
 <p>
-Badacze proponuj± kilka wyja¶nieñ dla ich zaskakuj±cych odkryæ dotycz±cych 
zale¿no¶ci pomiêdzy nagrodami a wynikami.
+Badacze proponuj± kilka wyja¶nieñ dla ich zaskakuj±cych odkryæ dotycz±cych 
zale¿no¶ci pomiêdzy nagrodami a&nbsp;wynikami.
 </p>
 <p>
 Pierwsze wyja¶nienie sugeruje, ¿e nagrody zachêcaj± do zawê¿onego spojrzenia 
na zadanie, gdzie nacisk k³adzie siê na jak najszybsze jego wykonanie 
i&nbsp;podejmowanie jak najmniejszego ryzyka. Jak ujê³a to Amabile: 
&bdquo;Je¶li ludzie czuj±, ¿e robi± co¶ po to, by móc dostaæ nagrodê, to bêd± 
mniej kreatywni&rdquo;.
 </p>
 <p>
-Zgodnie z drugim wyja¶nieniem, gdy ludzie zaczynaj± dostrzegaæ, ¿e nagroda 
warunkuje ich zachowanie, wtedy odczuwaj± mniejsz± autonomiê, a&nbsp;to mo¿e 
negatywnie wp³ywaæ na wyniki. Wed³ug Richarda Ryana, profesora psychologii na 
Uniwersytecie w Rochester: &bdquo;kreatywno¶æ jednostki spada proporcjonalnie 
do stopnia, w&nbsp;jakim ogranicza siê jej mo¿liwo¶æ podejmowania 
decyzji&rdquo;.
+Zgodnie z drugim wyja¶nieniem, gdy ludzie zaczynaj± dostrzegaæ, ¿e nagroda 
warunkuje ich zachowanie, wtedy odczuwaj± mniejsz± autonomiê, a&nbsp;to mo¿e 
negatywnie wp³ywaæ na wyniki. Wed³ug Richarda Ryana, profesora psychologii na 
Uniwersytecie w&nbsp;Rochester: &bdquo;kreatywno¶æ jednostki spada 
proporcjonalnie do stopnia, w&nbsp;jakim ogranicza siê jej mo¿liwo¶æ 
podejmowania decyzji&rdquo;.
 </p>
 <p>
 Ostatnie wyja¶nienie wskazuje, ¿e zewnêtrzne nagrody mog± zredukowaæ 
wewnêtrzne zainteresowanie. Osoby, dla których celem pracy jest zdobycie 
pieniêdzy, aprobaty, czy pokonanie konkurencji, czerpi± mniejsz± przyjemno¶æ 
z&nbsp;wykonywanych zadañ, przez co osi±gaj± s³absze wyniki. 
 </p>
 <p>
-To ostatnie wyja¶nienie odzwierciedla wyniki piêtnastu lat badañ, prowadzonych 
przez Edwarda Deci, mentora Ryana na Uniwersytecie w Rochester. W&nbsp;1971 
roku Deci wykaza³, ¿e w&nbsp;d³ugiej perspektywie czasowej &bdquo;pieni±dze 
mog± s³u¿yæ jako zachêta do dzia³ania kosztem utraty wewnêtrznej 
motywacji&rdquo;. Dziesiêæ lat pó¼niej Deci i&nbsp;jego wspó³pracownicy 
zademonstrowali, ¿e rywalizacja przynosi ten sam skutek. Studenci, którzy 
wspó³zawodniczyli w&nbsp;rozwi±zywaniu ³amig³ówki rzadziej zajmowali siê ni± po 
zakoñczeniu eksperymentu ni¿ ci, którzy nie uczestniczyli w&nbsp;rywalizacji.
+To ostatnie wyja¶nienie odzwierciedla wyniki piêtnastu lat badañ, prowadzonych 
przez Edwarda Deci, mentora Ryana na Uniwersytecie w&nbsp;Rochester. 
W&nbsp;1971 roku Deci wykaza³, ¿e w&nbsp;d³ugiej perspektywie czasowej 
&bdquo;pieni±dze mog± s³u¿yæ jako zachêta do dzia³ania kosztem utraty 
wewnêtrznej motywacji&rdquo;. Dziesiêæ lat pó¼niej Deci i&nbsp;jego 
wspó³pracownicy zademonstrowali, ¿e rywalizacja przynosi ten sam skutek. 
Studenci, którzy wspó³zawodniczyli w&nbsp;rozwi±zywaniu ³amig³ówki rzadziej 
zajmowali siê ni± po zakoñczeniu eksperymentu ni¿ ci, którzy nie uczestniczyli 
w&nbsp;rywalizacji.
 </p>
 
 <h3><a href="#toc1"
        name="sec1">Kluczem jest kontrola</a></h3>
 <p>
-Panuje jednak powszechna zgoda co do tego, ¿e nie wszystkie nagrody wywieraj± 
ten sam efekt. Zaoferowanie jednakowego wynagrodzenia za uczestnictwo w 
eksperymencie&nbsp;&ndash; podobnie do sta³ej stawki godzinowej dla 
pracowników&nbsp;&ndash; zazwyczaj nie obni¿a wewnêtrznej motywacji. Problem 
pojawia siê dopiero wtedy, gdy nagrody uzale¿nione s± od wykonania konkretnych 
zadañ lub &bdquo;dobrego spisania siê&rdquo; - analogicznie do wynagrodzenia 
akordowego i&nbsp;premiowego w&nbsp;miejscu pracy.
+Panuje jednak powszechna zgoda co do tego, ¿e nie wszystkie nagrody wywieraj± 
ten sam efekt. Zaoferowanie jednakowego wynagrodzenia za uczestnictwo 
w&nbsp;eksperymencie&nbsp;&mdash; podobnie do sta³ej stawki godzinowej dla 
pracowników&nbsp;&mdash; zazwyczaj nie obni¿a wewnêtrznej motywacji. Problem 
pojawia siê dopiero wtedy, gdy nagrody uzale¿nione s± od wykonania konkretnych 
zadañ lub &bdquo;dobrego spisania siê&rdquo;&nbsp;&mdash; analogicznie do 
wynagrodzenia akordowego i&nbsp;premiowego w&nbsp;miejscu pracy.
 </p>
 <p>
 Kluczowe zatem jest to, w jaki sposób nagroda jest postrzegana. 
W&nbsp;momencie gdy zaczynamy uwa¿aæ, ¿e pracujemy, aby co¶ zdobyæ, dzia³anie 
przestaje byæ warte wykonania samo z&nbsp;siebie.
 </p>
 <p>
-Pewien stary dowcip zgrabnie ilustruje tê zasadê. Starszy cz³owiek, 
prze¶ladowany szyderstwami przez dzieci z s±siedztwa, wpad³ w koñcu na pomys³. 
Zaoferowa³ dzieciom po dolarze, je¶li tylko wróc± we wtorek wykrzykiwaæ pod 
jego oknem. Chêtnie siê z&nbsp;tego wywi±za³y i&nbsp;otrzyma³y pieni±dze. Tym 
razem starszy cz³owiek powiedzia³ jednak, ¿e w&nbsp;¶rodê mog± dostaæ tylko 
25&nbsp;centów. Historia powtórzy³a siê kolejnego dnia, z&nbsp;tym ¿e stawka na 
czwartek spad³a ju¿ do 1&nbsp;centa. &ndash&nbsp;Nie ma mowy!&nbsp;&ndash; 
us³ysza³ w&nbsp;odpowiedzi i&nbsp;od tego czasu mia³ z&nbsp;nimi ¶wiêty spokój. 
+Pewien stary dowcip zgrabnie ilustruje tê zasadê. Starszy cz³owiek, 
prze¶ladowany szyderstwami przez dzieci z&nbsp;s±siedztwa, wpad³ w&nbsp;koñcu 
na pomys³. Zaoferowa³ dzieciom po dolarze, je¶li tylko wróc± we wtorek 
wykrzykiwaæ pod jego oknem. Chêtnie siê z&nbsp;tego wywi±za³y i&nbsp;otrzyma³y 
pieni±dze. Tym razem starszy cz³owiek powiedzia³ jednak, ¿e w&nbsp;¶rodê mog± 
dostaæ tylko 25&nbsp;centów. Historia powtórzy³a siê kolejnego dnia, z&nbsp;tym 
¿e stawka na czwartek spad³a ju¿ do 1&nbsp;centa. &mdash;&nbsp;Nie ma 
mowy!&nbsp;&mdash; us³ysza³ w&nbsp;odpowiedzi i&nbsp;od tego czasu mia³ 
z&nbsp;nimi ¶wiêty spokój. 
 </p>
 
 <h3><a href="#toc2"
@@ -128,7 +128,7 @@
 W przypadku twórczo¶ci istniej± ró¿ne powi±zane ze sob± problemy. Arty¶ci 
musz± oczywi¶cie zarabiaæ na ¿ycie, ale jak podkre¶la Amabile &bdquo;negatywny 
wp³yw nagradzania na pracê twórcz± mo¿e byæ minimalizowany&rdquo;, poprzez 
zani¿anie znaczenia nagród i&nbsp;nie u¿ywanie ich jako formy kontroli. Badania 
sugeruj±, ¿e twórczej pracy nie mo¿na wymusiæ, a&nbsp;jedynie pozwoliæ jej 
zaistnieæ. 
 </p>
 <p>
-Alfie Kohn jest autorem ksi±¿ki &bdquo;No Contest: The Case Against 
Competition&rdquo; [Bez rywalizacji. Argumenty przeciwko wspó³zawodnictwu], 
opublikowanej przez Houston Mifflin Co., Boston, MA. ISBN 0-395-39387-6. Wiêcej 
informacji na ten temat mo¿na znale¼æ na stronie autora (www.alfiekohn.org) 
oraz w jego ksi±¿ce PUNISHED BY REWARDS [Ukarani przez nagrody] (rev.ed., 
Houghton Mifflin, 1999).
+Alfie Kohn jest autorem ksi±¿ki &bdquo;No Contest: The Case Against 
Competition&rdquo; [Bez zawodów. Argumenty przeciwko rywalizacji], 
opublikowanej przez Houston Mifflin Co., Boston, MA. ISBN 0-395-39387-6. Wiêcej 
informacji na ten temat mo¿na znale¼æ na stronie autora (www.alfiekohn.org) 
oraz w&nbsp;jego ksi±¿ce PUNISHED BY REWARDS [Ukarani przez nagrody] (rev.ed., 
Houghton Mifflin, 1999).
 </p>
 
 <hr />
@@ -177,7 +177,7 @@
 <p>
 Aktualizowane:
 <!-- timestamp start -->
-$Date: 2006/04/10 06:28:53 $ $Author: wkotwica $
+$Date: 2006/04/10 06:35:38 $ $Author: wkotwica $
 <!-- timestamp end -->
 </p>
 </div>




reply via email to

[Prev in Thread] Current Thread [Next in Thread]